Yangınlar yanan maddeye göre A (katı), B (sıvı), C (gaz), D (metal) ve F (yağ) olmak üzere beş sınıfa ayrılır ve her sınıf için uygun söndürücü tipi farklıdır. Genel amaçlı ABC kuru kimyevi tozlu söndürücüler A, B ve C sınıfını kapsar; elektrik ve elektronik ortamlar için CO2, mutfak yağ yangınları için F sınıfı söndürücü gerekir.
Yanlış söndürücü seçimi yangını söndürememekle kalmaz, bazı durumlarda büyütür: yanan yağa su bazlı söndürücü sıkmak taşma ve alev topu oluşturur, metal yangınına normal toz sıkmak şiddetli reaksiyona yol açabilir. Bu nedenle risk analizinde ortamdaki yanıcı maddeler önce sınıflandırılmalıdır.
Yangın Sınıfları ve Uygun Söndürücü Tipleri Nelerdir?
Aşağıdaki tablo, TS 862 EN 3 kapsamındaki yangın sınıflarını, tipik yanıcı maddeleri ve her sınıf için uygun söndürücü tiplerini özetler:
| Yangın Sınıfı | Yanıcı Madde | Uygun Söndürücü |
|---|---|---|
| A sınıfı | Ahşap, kağıt, kumaş, plastik gibi katılar | ABC KKT, köpüklü, su bazlı |
| B sınıfı | Benzin, mazot, tiner, boya gibi yanıcı sıvılar | ABC KKT, köpüklü, CO2 |
| C sınıfı | LPG, doğalgaz, metan gibi yanıcı gazlar | ABC KKT (gaz vanası kapatılarak) |
| D sınıfı | Magnezyum, alüminyum, titanyum gibi metaller | Yalnızca D sınıfı özel toz |
| F sınıfı | Kızgın bitkisel/hayvansal yağlar (fritöz, ocak) | F sınıfı (wet chemical) söndürücü |
ABC Tozlu, CO2'li ve Köpüklü Söndürücü Arasındaki Fark Nedir?
ABC kuru kimyevi tozlu söndürücü en geniş kapsama sahip genel amaçlı tiptir; A, B ve C sınıfı yangınların tamamında kullanılır ve işyeri zorunluluklarında referans cihazdır. Dezavantajı, sıktığı ince tozun elektronik cihazlara ve makinelere kalıcı zarar verebilmesidir.
CO2'li (karbondioksitli) söndürücü kalıntı bırakmaz; bu nedenle sunucu odaları, elektrik panoları, laboratuvar ve elektronik cihaz yoğun alanlarda tercih edilir. Köpüklü söndürücü ise A ve B sınıfında, özellikle yanıcı sıvı depolanan alanlarda yüzeyi örterek yeniden tutuşmayı engeller.
Ateş Yangın Söndürme Sistemleri, işletmenizdeki risk alanlarını yerinde inceleyerek hangi noktaya hangi tip ve kapasitede söndürücü konulması gerektiğini yönetmeliğe uygun şekilde projelendirir.
ABC tozlu, CO2'li ve köpüklü söndürücü modellerini ürünler sayfamızda karşılaştırınElektrik Yangınında Hangi Söndürücü Kullanılır?
Elektrik yangınlarında öncelik enerjinin kesilmesidir; söndürücü olarak ise kalıntı bırakmayan ve iletken olmayan CO2'li söndürücü ilk tercihtir. ABC kuru kimyevi toz da elektriği iletmediği için kullanılabilir, ancak pano ve cihazlarda toz hasarı bırakır.
Su bazlı ve köpüklü söndürücüler elektrik akımını ilettiği için, enerjisi kesilmemiş elektrik tesisatı ve cihaz yangınlarında kesinlikle kullanılmamalıdır; kullanan kişi elektrik çarpması riskiyle karşı karşıya kalır. Elektrik panolarının yakınına söndürücü yerleştirirken bu ayrım hayati önem taşır.